Ouderen met een Posttraumatische Stress Stoornis
hebben ‘levenslang’
Een procent van de
ouderen (zestig-plussers) lijdt in ernstige mate aan een
Posttraumatische Stress Stoornis (PTSS), meer dan 10% van alle ouderen
hebben PTSS- klachten. In geval van een PTSS hebben mensen ergens in hun
leven een groot trauma -bijvoorbeeld seksueel geweld, een dodelijk
ongeluk van naasten, of de oorlog- meegemaakt en hebben daar in het
laatste half jaar nog klachten van. Het oorspronkelijke trauma kan vele
tientallen jaren eerder hebben plaatsgevonden. De stoornis is bovendien
hardnekkig, na drie jaar heeft 77% nog steeds klachten. De gevolgen van
PTSS zijn ernstig en van invloed op het functioneren van ouderen. Hun
gevoel van welbevinden wordt erdoor beïnvloed, ze zijn minder tevreden
met hun leven. PTSS gaat in 40% van de gevallen gepaard met
angststoornissen en depressie, maar wordt vaak onvoldoende herkend
waardoor de patiënt niet de juiste behandeling krijgt. Dit concludeert
psychiater Willeke van Zelst. Zij promoveerde hierop aan VU medisch
centrum.
Het onderzoek van Van
Zelst was een onderdeel van de Longitudinal Aging Study Amsterdam en
maakt ook duidelijk wat mensen extra gevoelig maakt voor PTSS. De mate
van neuroticisme en nare ervaringen voor het zesde levensjaar (ouders
ziek of overleden, zelf ernstig ziek, mishandeling of misbruik) zijn
risicofactoren.
PTSS heeft voor de
patiënt dagelijks aantoonbare gevolgen: men ligt vaker een dag in bed en
ervaart vaak dagen met beperkingen, men denkt slechter over de eigen
gezondheid en voelt zich vaker eenzaam. Verder wordt vaker een medisch
specialist geraadpleegd, maar men ziet zelden een psychiater. Ook
slikken mensen met PTSS vaker kalmeringsmiddelen.
De promovendus denkt
dat PTSS in veel gevallen niet herkend wordt omdat ouderen niet snel
over psychische klachten praten, maar ook omdat het ziektebeeld weinig
bekend is en er vaak naar een lichamelijke verklaring van klachten wordt
gezocht. Patiënten ontberen hierdoor gerichte behandeling zoals
psychotherapie.
PTSS is een psychische aandoening die mensen kunnen krijgen als ze iets
bijzonder schokkends hebben meegemaakt waarbij die schokkende
gebeurtenis eindeloos in hun dromen of herinnering terugkomt zonder dat
ze dat kunnen stoppen. Het zorgt voor slaapproblemen en maakt overmatig
schrikachtig en prikkelbaar, waarbij allerlei zaken die aan die schok
kunnen herinneren worden vermeden. Ook een gevoel van verminderde
interesse, onthechting, niet meer bij deze wereld horen, geen toekomst
meer hebben, niet meer kunnen liefhebben, kan daarbij komen. Het moet
zeker al een maand bestaan wil je van een echte PTSS spreken en de
klachten moeten het dagelijkse functioneren hinder.
Meer informatie over stress vindt u op
stress.startpagina.nl
|